INFOdoradca+ Informacje o zawodach - Powiatowy Urząd Pracy w Świętochłowicach


INFOdoradca+ Informacje o zawodach

to materiały zawierające przede wszystkim: opis zawodu, opis kompetencji zawodowych, odniesienie do sytuacji zawodu na rynku pracy i możliwości doskonalenia zawodowego, a także możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Opisy zawodów powstają w ramach projektu „Rozwijanie, uzupełnienie i aktualizacja informacji o zawodach oraz jej upowszechnienie za pomocą nowoczesnych narzędzi komunikacji – INFODORADCA+". Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, Program Operacyjny Wiedza Edukacja Rozwój, Oś priorytetowa II Efektywne polityki publiczne dla rynku pracy, gospodarki i edukacji, Działanie 2.4 Modernizacja publicznych i niepublicznych służb zatrudnienia oraz lepsze dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy.

Więcej informacji o projekcie na stronie infodoradca.edu.pl
Lista 1000 zawodów opisywanych w projekcie INFODORADCA+

INFOdoradca+ Informacje o zawodach

Hutnik dmuchacz szkła

Kod: 731502

2. Opis zawodu

Hutnik dmuchacz szkła zajmuje się ręcznym formowaniem wyrobów szklanych, w tym przede wszystkim szkła opakowaniowego 21, gospodarczego 19 i galanterii szklanej 6, a także szkła laboratoryjnego 20 poprzez rozdmuchiwanie i kształtowanie plastycznej masy szklanej 10.

Opis pracy

Hutnik dmuchacz szkła zajmuje się wytwarzaniem różnego rodzaju wyrobów szklanych – od przedmiotów codziennego użytku o bardzo prostych kształtach aż po skomplikowane wyroby artystyczne. Podstawową metodą jego pracy jest rozdmuchiwanie plastycznej masy szklanej o temperaturze około 1100°C do 1300°C za pomocą piszczeli hutniczej 16. Masę szklaną rozdmuchuje za pomocą powietrza wydmuchiwanego z płuc. W zależności od przeznaczenia i pożądanego wyglądu wytwarzanego przedmiotu, hutnik dmuchacz szkła dobiera odpowiednie techniki formowania i wykończania wyrobów.

Pracownik w tym zawodzie powinien posiadać nie tylko niezbędną wiedzę na temat technologii szkła, maszyn i urządzeń do wytwarzania szkła oraz planowania procesów technologicznych, ale również odznaczać się indywidualnymi predyspozycjami, jak zręczność czy spostrzegawczość oraz zdolnościami, takimi jak poczucie estetyki.

W zakres obowiązków hutnika dmuchacza szkła wchodzą następujące czynności podstawowe: nabieranie masy szklanej na piszczel, wydmuchiwanie bańki i utrzymywanie jej kształtu w trakcie studzenia. Następnie nabieranie drugiej warstwy masy szklanej i nadawanie jej wstępnego kształtu poprzez odpowiednie obracanie piszczelą i rozdmuchiwanie masy. W zależności od efektu, jaki ma być uzyskany, pracownik dobiera odpowiedni sposób wydmuchiwania masy, na przykład wydmuchiwanie na cicho 23 lub wydmuchiwanie z obracaniem 24. W przypadku prostych wyrobów ostatnią czynnością pracownika jest oddzielenie ich od piszczeli oraz usunięcie kapy 8. Jeśli natomiast hutnik dmuchacz szkła chce uzyskać przedmiot o bardziej skomplikowanym kształcie, wykonuje czynności dodatkowe, takie jak doklejanie elementów (na przykład nóżek, uch, podstaw), zdobienie, wykonywanie otworów, obcinanie itp.

Sposoby wykonywania pracy

Pracownik w zawodzie hutnik dmuchacz szkła wykonuje pracę polegającą na:

  • ocenianiu przydatności masy szklanej do formowania wyrobów,
  • sprawdzaniu stanu technicznego używanych do pracy narzędzi i form,
  • czyszczeniu i konserwowaniu urządzeń i narzędzi pracy oraz – w razie potrzeby – dokonywaniu drobnych napraw,
  • formowaniu wyrobów z różnych rodzajów szkła gospodarczego oraz szkła opakowaniowego bądź laboratoryjnego poprzez wydmuchiwanie w formie,
  • wydmuchiwaniu i ręcznym formowaniu rurek i rur szklanych ze szkła bezbarwnego, barwnego i wielowarstwowego o różnych grubościach ścianek i średnicy otworu,
  • formowaniu wyrobów powlekanych różnymi metodami hutniczymi zewnętrznie (powierzchniowo) i wewnętrznie,
  • usuwaniu kapy i obcinaniu wylewów wyrobów za pomocą nożyczek hutniczych,
  • formowaniu i doklejaniu różnych elementów ozdobnych barwnych i bezbarwnych lub zdobieniu dodatkowymi elementami szklanymi, również wielobarwnymi, o określonym kształcie i wzorze,
  • dobieraniu właściwej techniki i zdobieniu wyrobów, na przykład wzorami optycznymi, pęcherzykami powietrza bądź poprzez wtapianie grysu szklanego, kapilar 9, nitek szklanych albo wzorzystej tkaniny z włókna szklanego 22 w powierzchnię szkieł, jak również poprzez inkrustowanie 7,
  • układaniu półfabrykatów 18 w piecykach i odprężaniu 13 ich poprzez odpowiednie regulowanie temperatury,
  • ocenianiu jakości uformowanych wyrobów oraz podejmowaniu środków zaradczych w przypadku wystąpienia odstępstw od obowiązujących wymagań jakościowych,
  • dbaniu o bezpieczeństwo pracy swoje i członków zespołu poprzez przestrzeganie przepisów oraz instrukcji bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony środowiska, a także ochrony przeciwpożarowej.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2. Kompetencja zawodowa.

Warunki pracy

Hutnik dmuchacz szkła wykonuje swoje obowiązki w zamkniętych pomieszczeniach huty szkła. Praca wykonywana jest w halach produkcyjnych lub w wypadku małych warsztatów w odpowiednio dostosowanych pomieszczeniach, zazwyczaj dobrze oświetlonych z wydajną wentylacją. Praca wykonywana jest w pozycji stojącej, często wymuszonej oraz w trudnych warunkach dla zdrowia. Do największych uciążliwości pracy w tym zawodzie należy zaliczyć wysoką temperaturę, zapylenie, zadymienie i hałas.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Hutnik dmuchacz szkła w działalności zawodowej wykorzystuje m.in.:

  • piszczel hutniczą,
  • piece szklarskie (wannowe, donicowe) 15,
  • narzędzia do wstępnej obróbki masy szklanej, takie jak burgulec 2, dołek 5 czy deseczka do podrzynania 4,
  • formy,
  • odprężarkę 14,
  • narzędzia ręczne, takie jak nabieraki 12, nożyce, szczypce.

Organizacja pracy

Hutnik dmuchacz szkła pracuje w kilkuosobowym zespole. Zadania rozdzielone są pomiędzy członków zespołu mających różne kwalifikacje, a praca polega na wykonywaniu powtarzających się czynności przez poszczególnych hutników. Zespół jest najczęściej nadzorowany przez brygadzistę, ale niezależnie od tego hutnik dmuchacz szkła musi indywidualnie i na bieżąco kontrolować przebieg swojej pracy, monitorować przydatność masy szklanej do formowania oraz oceniać kształt i wymiary wykonanego wyrobu.

W zależności od rozwiązań organizacyjnych przyjętych w danym zakładzie pracy, hutnik może pracować w systemie zmianowym, także w nocy i w święta, lub wykonywać pracę tylko w dzień, przez 8 godzin dziennie.

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Hutnik dmuchacz szkła jest narażony na kontakt z czynnikami szkodliwymi i uciążliwymi dla zdrowia i życia pracowników, takimi jak:

  • hałas, generowany z wentylatorów, automatów i pieca szklarskiego oraz z układów chłodzących,a także z innych maszyn i urządzeń znajdujących się w hali produkcyjnej,
  • substancje chemiczne wykorzystywane w przemyśle szklarskim,
  • pyły i dymy związków chemicznych,
  • wysoka temperatura (szczególnie przy obsłudze pieca szklarskiego),
  • pracujące maszyny i urządzenia.

Wśród możliwych skutków dla zdrowia związanych z wykonywaniem zawodu hutnik dmuchacz szkła znajdują się:

  • poparzenia chemiczne,
  • poparzenia termiczne,
  • zatrucia,
  • uszkodzenie wzroku,
  • urazy i skaleczenia,
  • choroby układu krążenia,
  • choroby układu oddechowego (w skrajnych przypadkach nawet rozedma płuc).

W związku z ryzykiem wystąpienia wymienionych zagrożeń szczególnie ważne jest przestrzeganie i stosowanie zasad i przepisów bezpieczeństwa, higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej, ochrony środowiska oraz właściwa organizacja pracy. Podczas pracy hutnik dmuchacz szkła musi być zaopatrzony w ochronne ubranie robocze.

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód hutnik dmuchacz szkła ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

  • ogólna wydolność fizyczna,
  • sprawność układu oddechowego,
  • sprawność układu kostno-stawowego,
  • sprawność układu mięśniowego,
  • sprawność narządu wzroku i słuchu,
  • sprawność zmysłu dotyku,
  • sprawność narządu równowagi;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

  • koordynacja wzrokowo-ruchowa,
  • ostrość wzroku i słuchu,
  • rozróżnianie barw,
  • zmysł równowagi,
  • spostrzegawczość,
  • czucie dotykowe,
  • zręczność rąk,
  • zręczność palców;

w kategorii sprawności i zdolności

  • uzdolnia techniczne,
  • zdolność koncentracji uwagi,
  • podzielność uwagi,
  • zdolność do przestrzegania reguł, przepisów i standardów,
  • zdolność szybkiego reagowania,
  • współdziałanie i współpraca w zespole (grupie);

w kategorii cech osobowościowych

  • gotowość do pracy w szybkim tempie,
  • gotowość do współdziałania,
  • gotowość do pracy w warunkach monotonnych,
  • gotowość do pracy w nieprzyjemnych (różnych) warunkach środowiskowych,
  • poczucie estetyki,
  • samodzielność,
  • samokontrola,
  • wytrzymałość na długotrwały wysiłek fizyczny,
  • dokładność,
  • dbałość o jakość pracy,
  • wytrwałość i cierpliwość,
  • odpowiedzialność.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.3. Kompetencje społeczne; 3.4. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

Do pracy w zawodzie hutnik dmuchacz szkła wymagany jest ogólny dobry stan zdrowia, sprawność fizyczna, dobry wzrok oraz sprawność zmysłu dotyku. Pod względem wydatku energetycznego praca w tym zawodzie należy do prac ciężkich. Nie występują w niej specyficzne obciążenia umysłowe.

Przeciwwskazaniem do wykonywania zawodu hutnik dmuchacz szkła jest znaczne upośledzenie widzenia oraz mała tolerancja wysokiej temperatury. Bezwzględnym przeciwwskazaniem są choroby płuc i oskrzeli, epilepsja, a także przewlekłe schorzenia układu krążenia, wady serca i inne choroby mające wpływ na zmniejszenie wydolności organizmu. W tym zawodzie wymagana jest wysoka ogólna sprawność fizyczna.

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Do podjęcia pracy w zawodzie hutnik dmuchacz szkła preferowane jest (dla młodzieży) wykształcenie na poziomie branżowej szkoły I stopnia (dawniej zasadnicza szkoła zawodowa) w zawodzie pokrewnym operator urządzeń przemysłu szklarskiego lub ukończenie kwalifikacyjnego kursu zawodowego (dla dorosłych) w zakresie kwalifikacji AU.05 Wytwarzanie wyrobów ze szkła, przewidzianej dla zawodu operator urządzeń przemysłu szklarskiego.

Alternatywną ścieżką kształcenia dla hutnika dmuchacza szkła jest nauka zawodu w rzemiośle w zawodzie pokrewnym operator urządzeń przemysłu szklarskiego.

Pracę w zawodzie hutnik dmuchacz szkła może wykonywać również osoba, która:

  • została przyuczona do zawodu,
  • uzyskała doświadczenie w trakcie wykonywania pracy.

W zawodzie mogą pracować także osoby z wykształceniem średnim technicznym, posiadające kwalifikacje w zawodzie technik technologii szkła.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Do wykonywania zawodu hutnik dmuchacz szkła nie są wymagane tytuły zawodowe, kwalifikacje czy uprawnienia zawodowe. Jednak pracodawcy najchętniej zatrudniają osoby legitymujące się:

  • świadectwem czeladniczym 3 lub dyplomem mistrzowskim 11 w zawodzie pokrewnym operator urządzeń przemysłu szklarskiego, uzyskanymi w ramach rzemieślniczego przygotowania zawodowego po spełnianiu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Izby Rzemieślnicze,
  • dyplomem potwierdzającym kwalifikację AU.05 Wytwarzanie wyrobów ze szkła, wyodrębnioną w zawodzie pokrewnym operator urządzeń przemysłu szklarskiego, uzyskanym po spełnieniu wymagań formalnych i zdaniu egzaminu organizowanego przez Okręgowe Komisje Egzaminacyjne.

Cenione jest również posiadanie:

  • suplementu Europass (w języku polskim i angielskim), wydawanego na prośbę zainteresowanego przez Izby Rzemieślnicze oraz Okręgowe Komisje Egzaminacyjne,
  • udokumentowanego doświadczenia zawodowego w zakresie wytwarzania wyrobów szklanych, potwierdzającego umiejętności praktyczne w zakresie obsługi urządzeń i narzędzi wykorzystywanych w przemyśle szklarskim.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.2. Instytucje oferujące kształcenie, szkolenie i/lub potwierdzanie kompetencji w ramach zawodu.

Możliwości rozwoju zawodowego i awansu

Hutnik dmuchacz szkła może:

  • w miarę nabywania doświadczenia, umiejętności i wiedzy z zakresu formowania szkła awansować na wyższe stanowiska w hierarchii przedsiębiorstwa: od podawacza 17, bańkarza 1 i pomocnika do majstra,
  • doskonalić swoje umiejętności, uczestnicząc w szkoleniach organizowanych w przedsiębiorstwie, na potrzeby pracowników i kandydatów do pracy lub przez stowarzyszenia i organizacje branżowe,
  • jeżeli posiada wykształcenie średnie i zdany egzamin maturalny, dalej kształcić się na studiach wyższych lub podyplomowych na kierunkach związanych z przemysłem szklarskim, np. technologia i przetwórstwo szkła (studia podyplomowe) oraz technologia chemiczna, technologia szkła i ceramiki lub inżynieria materiałowa (studia I i II stopnia).

Dla absolwentów branżowej szkoły I stopnia w zawodzie operator urządzeń przemysłu szklarskiego istnieje możliwość rozwoju zawodowego w ramach kształcenia w branżowej szkole II stopnia oraz w technikum, w zawodzie pokrewnym technik technologii szkła, z wyodrębnioną kwalifikacją: AU.49 Organizacja procesów wytwarzania wyrobów ze szkła.

Osoby dorosłe mają możliwość kształcenia na kwalifikacyjnych kursach zawodowych w zakresie kwalifikacji AU.05 Wytwarzanie wyrobów ze szkła oraz AU.49 Organizacja procesów wytwarzania wyrobów ze szkła.

WAŻNE:

Osoba posiadająca kompetencje w zawodzie hutnik dmuchacz szkła ma ponadto możliwość podjęcia pracy w innych, pokrewnych zawodach, takich jak np.: formowacz wyrobów szklanych, krajacz szkła, operator urządzeń przemysłu szklarskiego, ręczny polerowacz szkła czy szklarz.

Możliwości potwierdzania kompetencji

Obecnie (2018 r.) w zawodzie hutnik dmuchacz szkła nie ma możliwości bezpośredniego potwierdzania kompetencji zawodowych w edukacji formalnej i pozaformalnej.

Możliwe jest potwierdzanie kompetencji przydatnych dla tego zawodu:

  • przystępując do egzaminu przed Okręgową Komisja Egzaminacyjną, potwierdzającego kwalifikację AU.05 Wytwarzanie wyrobów ze szkła, właściwą dla zawodu szkolnego (pokrewnego) operator urządzeń przemysłu szklarskiego, także w trybie eksternistycznym,
  • przystępując do egzaminu czeladniczego lub mistrzowskiego przed Izbą Rzemieślniczą w zawodzie pokrewnym: operator urządzeń przemysłu szklarskiego, do tych egzaminów mogą przystępować zarówno absolwenci nauki zawodu u rzemieślnika, jak również osoby, które kompetencje nabyły poprzez doświadczenie w pracy.

Więcej informacji można uzyskać w Bazie Usług Rozwojowych https://uslugirozwojowe.parp.gov.pl oraz Zintegrowanym Rejestrze Kwalifikacji https://rejestr.kwalifikacje.gov.pl

Osoba zatrudniona w zawodzie hutnik dmuchacz szkła może rozszerzać swoje kompetencje zawodowe w zawodach pokrewnych:

Nazwa zawodu pokrewnego

zgodnie z Klasyfikacją zawodów i specjalności

Kod zawodu

Technik technologii szkłaS

311925

Formowacz wyrobów szklanych

731501

Krajacz szkła

731503

Ręczny polerowacz szkła

731504

Sortowacz-brakarz szkła

731505

Szlifierz-polerowacz szkła optycznego

731506

Szlifierz szkła gospodarczego i technicznego

731507

Szlifierz szkła płaskiego

731508

Zdobnik szkła

731610

Operator urządzeń przemysłu szklarskiegoS

818116

Partnerzy

Na skróty

 Przejdź na górę